Αεροπλάνα αλλάζουν προορισμό, άλλα ελέγχονται μετά την προσγείωση και, σε ορισμένες περιπτώσεις των προηγούμενων ημερών, μαχητικά απογειώθηκαν για να τα συνοδεύσουν. Όλα τα επηρεαζόμενα αεροσκάφη έχουν προσγειωθεί με ασφάλεια, σύμφωνα με την τελευταία ενημέρωση του Reuters.
Η ιρλανδική κυβέρνηση εκτιμά ότι πιθανότατα πρόκειται για «συντονισμένη εκστρατεία αναστάτωσης». Ωστόσο, οι αρχές δεν έχουν ταυτοποιήσει τους υπευθύνους ούτε έχουν αποδώσει τεκμηριωμένα την επιχείρηση σε συγκεκριμένη ομάδα ή κράτος.
1. Τρίτο κύμα μέσα στην εβδομάδα — Τι δείχνουν οι αριθμοί
Η νέα σειρά απειλών ακολουθεί τα περιστατικά της Τρίτης 3 Νοεμβρίου και τη μεγάλη κλιμάκωση της Πέμπτης 5 Νοεμβρίου. Σύμφωνα με την καταγραφή που παραθέτει το Reuters, περίπου μισή δωδεκάδα πτήσεις διαταράχθηκαν την Τρίτη και περισσότερες από δύο δωδεκάδες την Πέμπτη.
Την Παρασκευή, νέοι συναγερμοί αναφέρθηκαν σε πτήσεις προς και από την Πράγα, τη Ρώμη, τη Λισαβόνα και τη Σόφια. Το Γαλλικό Πρακτορείο έκανε λόγο για περισσότερες από δώδεκα νέες επηρεαζόμενες πτήσεις.
Γιατί χρειάζεται προσοχή στον συνολικό απολογισμό
Οι αριθμοί ανανεώνονται καθώς προστίθενται περιστατικά. Δεν έχουν όλες οι πτήσεις την ίδια επιχειρησιακή εξέλιξη:
Ορισμένες εκτρέπονται σε άλλο αεροδρόμιο.
Άλλες προσγειώνονται στον αρχικό προορισμό τους.
Κάποιες ελέγχονται πριν από την αναχώρηση.
Μια απειλή δεν συνεπάγεται υποχρεωτικά ακύρωση του δρομολογίου.abc7chicago+1
Επομένως, ο αριθμός των απειλών δεν πρέπει να συγχέεται με τον αριθμό των εκτροπών ή των ακυρώσεων.
2. Πράγα: Εννέα πτήσεις στο στόχαστρο και εκτροπή προς Βενετία
Στην Πράγα αναφέρθηκαν απειλές κατά εννέα πτήσεων: τριών που έφθαναν στην τσεχική πρωτεύουσα και έξι που αναχωρούσαν από αυτήν. Οι αφίξεις αφορούσαν δρομολόγια από τη Δανία, την Ισπανία και τη Βρετανία, ενώ οι αναχωρήσεις περιλάμβαναν προορισμούς στην Ολλανδία, την Κύπρο, τη Ρουμανία, την Ιταλία και τη Βρετανία.
Πτήση της Wizz Air από την Πράγα προς τη Ρώμη εκτράπηκε στη Βενετία, όπου προσγειώθηκε με ασφάλεια. Αντίθετα, πτήση της Tarom από την Πράγα προς το Βουκουρέστι έφθασε στον προορισμό της και η απειλή κρίθηκε αβάσιμη μετά τον έλεγχο.
Στην Κοπεγχάγη χωρίς κίνδυνο για επιβάτες
Η αστυνομία της Κοπεγχάγης ανακοίνωσε ότι βρέθηκε στο αεροδρόμιο για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα λόγω απειλών σχετικών με την εναέρια κυκλοφορία. Διευκρίνισε ότι δεν υπήρξε κίνδυνος για τους επιβάτες ούτε διαταραχή των πτήσεων.
Η εικόνα αυτή υπενθυμίζει ότι οι αρχές μπορούν να κινητοποιηθούν χωρίς κάθε περιστατικό να εξελίσσεται σε έκτακτη προσγείωση.
3. Οι απειλές επεκτείνονται σε δημοσιογραφικούς οργανισμούς
Η σημαντικότερη νέα διάσταση της Παρασκευής είναι ότι οι απειλές δεν περιορίζονται πλέον στις αεροπορικές μετακινήσεις. Δημοσιογραφικοί οργανισμοί στην Ιρλανδία και τη Βουλγαρία έλαβαν απειλητικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
Τα μηνύματα εμφανίζονταν να προέρχονται από πρόσωπο που χρησιμοποιούσε το όνομα «Μιχαήλ Αντρόποφ» και αναλάμβανε ευθύνη για τις απειλές κατά πτήσεων.
Το όνομα του αποστολέα δεν αποτελεί ταυτοποίηση
Το Reuters διευκρίνισε ότι δεν μπόρεσε να εξακριβώσει:
Την πραγματική ταυτότητα του αποστολέα.
Την προέλευση των μηνυμάτων.
Αν τα μηνύματα προς τα μέσα ενημέρωσης προήλθαν από την ίδια πηγή με τις απειλές κατά πτήσεων.
Αν ένας αποστολέας ευθύνεται για όλα ή για ορισμένα μόνο περιστατικά.
Αυτό αποκλείει την υπεύθυνη παρουσίαση ενός ονόματος ή μιας υπογραφής ως αποδεδειγμένης ταυτότητας των δραστών.
4. Συντονισμένη εκστρατεία ή μιμητικές ενέργειες;
Η ιρλανδική κυβέρνηση δήλωσε ότι η χρονική ακολουθία των απειλών καθιστά πιθανή μια συντονισμένη εκστρατεία. Ταυτόχρονα, αναγνώρισε ότι δεν είναι ακόμη γνωστό αν ευθύνονται μεμονωμένα άτομα ή ένας κεντρικά οργανωμένος μηχανισμός.
Ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών περιέγραψε την κατάσταση ως πιθανή «υβριδική επιθετικότητα» και μορφή ψυχολογικού πολέμου. Πρόκειται για πολιτική αξιολόγηση της απειλής, όχι για δημοσιοποιημένο πόρισμα ταυτοποίησης.
Τι υποστηρίζουν οι ειδικοί
Ειδικοί ασφαλείας που μίλησαν στο Reuters ανέφεραν ότι τα περιστατικά έχουν χαρακτηριστικά συντονισμένης υβριδικής επίθεσης. Δεν απέκλεισαν, όμως, μιμητικές ενέργειες ή απειλές από άτομα με προσωπικά κίνητρα.
Η απόδοση ευθύνης παραμένει, επομένως, το μεγάλο ανοικτό ζήτημα. Το Associated Press επισημαίνει ότι δεν έχει παρουσιαστεί απόδειξη που να συνδέει τις απειλές με κάποια κυβέρνηση.
5. Χωρίς εκρηκτικά, αλλά με πραγματική αναστάτωση
Μέχρι την τελευταία ενημέρωση δεν έχουν εντοπιστεί εκρηκτικοί μηχανισμοί. Αυτό δεν ακυρώνει τις πραγματικές συνέπειες: αλλαγές διαδρομών, πρόσθετοι έλεγχοι, καθυστερήσεις και κινητοποίηση υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης.
Οι New York Times περιγράφουν επιβάτες σε Ρώμη, Μαδρίτη και Βαρσοβία περισσότερο εκνευρισμένους παρά φοβισμένους, καθώς η αβεβαιότητα και οι ανατροπές στα δρομολόγια επηρεάζουν τα ταξίδια τους.
Γιατί κινητοποιούνται μαχητικά
Στα περιστατικά της Πέμπτης, στρατιωτικά αεροσκάφη συνόδευσαν ή αναχαίτισαν επιβατικά αεροπλάνα μετά από απειλές. Η κινητοποίηση αυτή αποτελεί μέτρο αντιμετώπισης ενός συναγερμού και δεν αποδεικνύει ότι εντοπίστηκε πραγματική βόμβα.
Η απουσία εκρηκτικών διαπιστώνεται μετά την αξιολόγηση και τον έλεγχο. Δεν είναι πληροφορία που μπορεί να θεωρείται δεδομένη τη στιγμή που λαμβάνεται κάθε απειλή.
6. Τι πρέπει να προσέχουν όσοι ταξιδεύουν
Η επιβεβαιωμένη εικόνα αφορά στοχευμένες απειλές κατά συγκεκριμένων πτήσεων και όχι γενική διακοπή των ευρωπαϊκών αεροπορικών μετακινήσεων. Σε ορισμένα αεροδρόμια, όπως στην Κοπεγχάγη, οι έλεγχοι έγιναν χωρίς διαταραχή των δρομολογίων.
Για έναν επιβάτη, η χρησιμότερη προσέγγιση είναι να ελέγχει τη δική του πτήση και όχι να συμπεραίνει από έναν γενικό τίτλο ότι το ταξίδι του ακυρώνεται.
Πρακτικά:
Αναζητήστε τη νεότερη ενημέρωση από την αεροπορική εταιρεία και το αεροδρόμιο.
Ελέγξτε αν η αλλαγή αφορά ώρα, αεροδρόμιο ή συγκεκριμένο δρομολόγιο.
Ακολουθήστε τις οδηγίες του πληρώματος και των αρχών κατά τους ελέγχους.
Μην αντιμετωπίζετε ανεπιβεβαίωτες αναρτήσεις ως απόδειξη πραγματικού εκρηκτικού μηχανισμού.
Η ψυχραιμία δεν σημαίνει υποτίμηση της κατάστασης. Σημαίνει ενημέρωση από τις αρμόδιες πηγές, χωρίς να πολλαπλασιάζεται ο πανικός.