Η προειδοποίηση Αραγτσί προς την Ουάσιγκτον
Ο Ιρανός αξιωματούχος Αμπάς Αραγτσί, υψηλόβαθμος διπλωμάτης της Τεχεράνης,
εξαπέλυσε οξεία επίθεση κατά των Ηνωμένων Πολιτειών, υποστηρίζοντας ότι η επιλογή της Ουάσιγκτον να βάζει «πρώτα το Ισραήλ» θα έχει βαρύ οικονομικό τίμημα για τον αμερικανικό λαό. Ο Αραγτσί έκανε λόγο για έναν «φόρο» της τάξης του 1 τρισ. δολαρίων, τον οποίο –όπως είπε– θα κληθούν να πληρώσουν οι ΗΠΑ λόγω των στρατιωτικών επιχειρήσεων, της αποσταθεροποίησης στην Μέση Ανατολή και των επιπτώσεων στην παγκόσμια οικονομία. Στρέφοντας τα βέλη του προς τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, κάλεσε τους Αμερικανούς «να πουν ευχαριστώ» σε εκείνον για το κόστος που θα επωμιστούν.Τι εννοεί ο Αραγτσί με τον «φόρο» του 1 τρισ. δολαρίων
Η αναφορά του Αραγτσί σε «φόρο» 1 τρισ. δολαρίων δεν αφορά έναν πραγματικό φόρο, αλλά αποτελεί πολιτική και οικονομική μεταφορά για το συνολικό κόστος που, κατά την ιρανική πλευρά, συνεπάγεται η επιλογή των ΗΠΑ να ταυτίζονται με τη γραμμή «πρώτα το Ισραήλ». Στο «λογαριασμό» αυτό, η Τεχεράνη περιλαμβάνει:
Τις αυξημένες στρατιωτικές δαπάνες και τη συνεχή παρουσία αμερικανικών δυνάμεων σε ζώνες έντασης.
Τις επιπτώσεις στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, με άνοδο τιμών, πληθωριστικές πιέσεις και επιβάρυνση της αμερικανικής και διεθνούς οικονομίας.
Τον πολιτικό και διπλωματικό αντίκτυπο από τη στενή ταύτιση με το Τελ Αβίβ, που δυσχεραίνει τις σχέσεις με άλλους περιφερειακούς δρώντες και συμμάχους.
Με αυτόν τον τρόπο, ο Ιρανός αξιωματούχος επιχειρεί να συνδέσει την επιλογή «πρώτα το Ισραήλ» με χειροπιαστό οικονομικό κόστος για τους πολίτες των ΗΠΑ, παρουσιάζοντάς την ως στρατηγική που δεν υπηρετεί τα αμερικανικά συμφέροντα.
Στο στόχαστρο ο Νετανιάχου και η πολιτική «πρώτα το Ισραήλ»
Στην καρδιά της ρητορικής του Αραγτσί βρίσκεται η κατηγορία ότι οι ΗΠΑ έχουν υποτάξει την πολιτική τους στη Μέση Ανατολή στις επιδιώξεις της κυβέρνησης Νετανιάχου. Η επιλογή «πρώτα το Ισραήλ» παρουσιάζεται από την Τεχεράνη ως:
Παράγοντας που τροφοδοτεί συγκρούσεις, αντί να ενισχύει τη σταθερότητα και τη διπλωματία στην περιοχή.
Πηγή οικονομικής αιμορραγίας για τις ΗΠΑ, μέσα από πολεμικές επιχειρήσεις, εξοπλισμούς και ένταση στις ενεργειακές αγορές.
Εμπόδιο για μια πιο ισορροπημένη αμερικανική πολιτική, που θα λάμβανε υπόψη τα συμφέροντα και άλλων χωρών της περιοχής.
Με τη φράση «πείτε ευχαριστώ στον Νετανιάχου», ο Αραγτσί επιδιώκει να προσωποποιήσει το κόστος, παρουσιάζοντας τον Ισραηλινό ηγέτη ως καταλύτη των εξελίξεων που –κατά την ιρανική αφήγηση– οδηγούν σε οικονομική και πολιτική ζημία για τις ΗΠΑ.
Οι ευρύτερες γεωπολιτικές και ανθρωπιστικές διαστάσεις
Πίσω από τις βαριές εκφράσεις και τις αιχμηρές δηλώσεις, αναδεικνύεται η βαθιά κρίση εμπιστοσύνης ανάμεσα στην Τεχεράνη και την Ουάσιγκτον και η εντεινόμενη πόλωση στη Μέση Ανατολή. Η κριτική στην επιλογή «πρώτα το Ισραήλ» συνδέεται με την ιρανική θέση ότι οι αμερικανικές παρεμβάσεις έχουν οδηγήσει σε πολέμους, αποσταθεροποίηση και επιδείνωση της ανθρωπιστικής κατάστασης σε πολλές χώρες της περιοχής. Ταυτόχρονα, η κλιμάκωση της έντασης αυξάνει τον κίνδυνο νέων συγκρούσεων, με άμεσο αντίκτυπο σε άμαχους πληθυσμούς, προσφυγικές ροές και την πρόσβαση σε βασικές υποδομές, όπως ενέργεια, υγεία και τρόφιμα.
Σε αυτό το περιβάλλον, η δήλωση Αραγτσί λειτουργεί τόσο ως προειδοποίηση όσο και ως προπαγανδιστικό εργαλείο, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου πολέμου αφηγήσεων ανάμεσα στο Ιράν, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ. Το αν ο «φόρος» του 1 τρισ. δολαρίων θα αποδειχθεί υπερβολή ή προφητική εκτίμηση, θα κριθεί από την πορεία των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και τις επιλογές των εμπλεκόμενων ηγεσιών.