Η Γαλλία διανύει ίσως την πιο κρίσιμη περίοδο της σύγχρονης ιστορίας της. Σε μια αποκαλυπτική συνέντευξη, ο Έλληνας συγγραφέας και καθηγητής φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού, Δημοσθένης Δαβέτας, περιγράφει μια χώρα που βρίσκεται στο επίκεντρο της παγκόσμιας αλλαγής, αλλά ταυτοχρόνως υφίσταται μια "δομική αναδόμηση" που απειλεί τις δημοκρατικές της ελευθερίες και την οικονομική της επιβίωση.
Η Γαλλία ως "Εργαστήριο" της Παγκοσμιοποίησης
Γιατί η Γαλλία; Σύμφωνα με τον κ. Δαβέτα, η Γαλλία δεν είναι απλώς μια χώρα της Ευρώπης. Είναι το κέντρο από το οποίο πρέπει να ξεκινήσουν οι δομικές αλλαγές στην παλαιά ήπειρο. "Αν δεν γίνουν οι αλλαγές στη Γαλλία, δεν μπορούν να γίνουν εύκολα και στην υπόλοιπη Ευρώπη", αναφέρει χαρακτηριστικά.
Οι αλλαγές αυτές δεν είναι μόνο οικονομικές. Παρατηρείται μια μετατόπιση της πολιτικής συμπεριφοράς, με τον Πρόεδρο να αποκτά χαρακτηριστικά που ο κ. Δαβέτας χαρακτηρίζει ως "αντιδημοκρατικά". Πρόκειται για μια συγκέντρωση εξουσίας που θυμίζει μοντέλα άλλων ηπείρων, όπου το κράτος ελέγχει τα πάντα: από τον Τύπο μέχρι την καθημερινότητα των πολιτών.
Κοινωνική Αναταραχή: Αγρότες και Συνταξιοδότηση
Η γαλλική κοινωνία βρίσκεται σε ένταση. Οι πρόσφατες κινητοποιήσεις των αγροτών δεν ήταν απλώς μια οικονομική διαμαρτυρία. Ήταν μια αντίδραση στην κρατική καταπίεση. Όπως αναφέρει ο καθηγητής, οι αγρότες αρνούνται να δεχτούν τον θάνατο των ζώων τους για γραφειοκρατικούς λόγους ή περιβαλλοντικούς κανόνες που δεν λαμβάνουν υπόψη την πραγματικότητα.
Παράλληλα, το θέμα των συντάξεων παραμένει "παγωμένο" τουλάχιστον μέχρι τις προεδρικές εκλογές του 2027. Η μεταρρύθμιση της συνταξιοδότησης πέρασε με δυσκολία (χρησιμοποιώντας το αμφιλεγόμενο άρθρο 49.3), και τώρα η Γερουσία (όπου πλειοψηφεί το συντηρητικό κόμμα LR) έχει τη δύναμη να μπλοκάρει περαιτέρω πρωτοβουλίες, αφήνοντας τη χώρα σε ένα πολιτικό αδιέξοδο.
Η "Κινεζοποίηση" της Κεντρικής Εξουσίας
Ο κ. Δαβέτας μιλάει ευθέως για μια μορφή "Κινεζοποίησης" της κεντρικής εξουσίας. Η κυβέρνηση προσπαθεί να περάσει μέτρα που μειώνουν την κοινωνική προστασία (π.χ. στην υγειονομική φροντίδα), ώστε να εξοικονομηθούν πόροι για την ενίσχυση του στρατού και της άμυνας. Ο στόχος είναι η δημιουργία μιας νέας συνθήκης όπου το κράτος μπορεί να παρέμβει οικονομικά σε όλους τους τομείς.
Οικονομική Κρίση και Απειλή Φυγής Κεφαλαίων
Μια σοβαρή ανησυχία εκφράζεται και από την πλευρά των εργοδοτών. Η "ομοσπονδία εργοδοτών" αντιδρά στις νέες παρεμβάσεις, υποστηρίζοντας ότι εμποδίζουν την ελεύθερη εργατικότητα. Πιο ανησυχητικό είναι το φαινόμενο της φυγής κεφαλαίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, μεγάλοι επενδυτές και επιχειρηματίες εγκαταλείπουν το Παρίσι για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο λόγος; Η φορολογική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ (με φορολογικό συντελεστή που στο παρελθόν ήταν γύρω στο 21% για τις επιχειρήσεις) επιτρέπει μεγαλύτερα κέρδη σε σχέση με το φορολογικό βαρίδι που υφίσταται η Γαλλία. Οι εργοδότες χρησιμοποιούν αυτή την πιθανή μετεγκατάσταση ως μοχλό πίεσης στην κυβέρνηση Μακρόν, απαιτώντας να μην αλλάξει η οικονομία εις βάρος των εργαζομένων.
2027: Το Δίλημμα Φιλίπ ή Λεπέν;
Με τον Εμανουέλ Μακρόν να μην μπορεί να επανεκλέγει (συνταγματικός όρος τριών θητειών), η σκηνή για το 2027 διαμορφώνεται ενδιαφέρουσα.
- Edouard Philippe: Ο πρώην πρωθυπουργός και πρόεδρος του κόμματος "Horizons" παρουσιάζεται ως η "μεγάλη ελπίδα". Με δημοτικότητα που αγγίζει το 44% σε κάποιες δημοσκοπήσεις και με το βιβλίο του να σαρώνει, ο Φιλίπ φαίνεται να είναι η προτιμώμενη επιλογή για τους εργοδότες και τη μεσαία τάξη. Οι φιλελεύθερες απόψεις του και η στήριξη στους Γάλλους επιχειρηματίες τον καθιστούν τον φαβορί του συστήματος.
- Marine Le Pen: Παρά την προσπάθεια φίλο democratization (κανονικοποίησης) του κόμματος της, η κυρία Λεπέν αντιμετωπίζει δυσκολίες. Το "όνομα Λεπέν" συνεχίζει να προκαλεί φόβο σε ένα μέρος του εκλογικού σώματος, ενώ το σύστημα φαίνεται να κλείνει δρόμους. Το κόμμα της, το RN, μπορεί να είναι πρώτο σε δύναμη, αλλά το πολιτικό κατεστημένο φαίνεται να προτιμά να στηρίξει τον Εντουάρ Φιλίπ.
Συμπέρασμα
Η Γαλλία βρίσκεται σε μια φάση βαθιάς αναταραχής. Από τη μία πλευρά, η κεντρική εξουσία προσπαθεί να επιβληθεί με τρόπο που αμφισβητεί τις δημοκρατικές ελευθερίες. Από την άλλη, η οικονομική λογική και η διεθνής ανταγωνισμός ωθούν κεφάλαια και εργοδότες να φύγουν. Το 2027 δεν θα είναι απλώς μια εκλογική αναμέτρηση· θα είναι η μέρα που η Γαλλία θα κληθεί να επιλέξει μεταξύ της συνέχισης της παρούσας πορείας και μιας ριζικής στροφής προς άγνωστη κατεύθυνση.